چگونه در شرایط بحرانی برای کنکور آماده شویم؟ (درس خواندن در بحران)
انسان در میان بحران و آشفتگی به دنیا آمده است. طول تاریخ و دوران را که نگاه کنید همیشه شرایط به یک نحوی بحرانی بوده است. پس بحران همیشه وجود داشته و این ماییم که آن بحران خاص را برای اولین بار تجربه میکنیم که صد البته باید از پسش بربیاییم و برای دانشآموز کنکوری این از پس بحران برآمدن چیزی جز درس خواندن و کسب رتبه برتر در کنکور نیست.
میدانیم که تجربه بحرانهای مختلف سخت است و درس خواندن و مطالعه کنکوری در این شرایط به این آسانیها نیست؛ اما راهکار و روشهایی وجود دارد که افراد بتوانند در این شرایط خاص در اوج آشفتگی درس بخوانند. برای یادگیری این روشها به ادامه این مطلب توجه کنید.
- بخوانید
در سال کنکور به چه چیز بحران میگوییم؟
مربیان کارکشته یک جمله طلایی دارند و آن هم این است که قبل از مسابقه حریفت را خوبِ خوب بشناس. در این مرحله از زندگی شما علاوه بر کنکور یک حریف دیگر به نام بحران دارید. این بحران دقیقاً کیست و چیست؟
به هر شرایطی که خارج از وضعیت نرمال باشد و در عین حال ممکن است ذهن و محیط شما را طوری به هم بریزد که از هدفتان دور شوید. شرایط بحرانی میگوییم. این شرایط میتواند داوطلب و خانوادهاش را به از نظر فکری و آرامش به سمت و سوی دیگری بکشد.
کلمه بحران را اصولاً برای اتفاقات بد به کار میبرند؛ اما بحران همیشه نشان از یک حادثه منفی نیست. در سال کنکور ما عروسی خواهر، برادر و اقوام نزدیک یا حتی اسبابکشی خانواده به خانه جدید را بحرانی مثبت در نظر میگیریم؛ چون دانشآموز درگیر رفت و آمد ها میشود، رسیدگی خانواده به وضعیت دانشآموز کمتر میشود و به هر حال فضای ذهنیاش درگیر مسئلهای به غیر از کنکور میشود. مثلاً در حین درس خواندن فکرش میرود سمت اینکه خب دور شدن یکی از اعضای خانواده چقدر روی زندگیاش تأثیر خواهد گذاشت، چه لباسی باید برای عروسی خواهرش بپوشد یا دکوراسیون اتاق جدید را چطور بچیند.
اینها همه پرشهای فکری زیبایی است؛ اما شما را از درس خواندن کنکوری دور میکند و حتی کیفیت مطالعه را پایین میآورد چون بخشی از مغز درگیر فعالیت دیگری است. در حالتی که نمیتوان شرایط را تغییر داد و مدت طولانی چه قبل از آن اتفاق و چه بعدش برگشت شرایط به حالت معمولی طول خواهد کشید. این دانشآموز است که باید یاد بگیرد چطور با این وضعیت مواجه شود.
- بخوانید
درس خواندن در بحران سخت است حالا این ممکن است بیماری اقوام نزدیک یا خدایی نکرده از دست دادن نزدیکان باشد که تأثیر مخربتری دارد. جدایی پدر و مادر ممکن است در سال کنکور اتفاق بیفتد. تحولها و بحرانهای اجتماعی هم که کاملاً اجتنابناپذیر است. برای مثال کرونا یکی از بزرگترین بحرانهای جهانی بود که تمام افراد را درگیر خود کرد؛ اما باز کنکور با تمام مشکلات تحت تدابیر بهداشتی برگزار شد. در سال کنکور ممکن است شرایط اجتماعی، سیاسی و اقتصادی دچار تغییر و تحول شود و ذهن شما را به هم بریزد.
- بخوانید
انقلابها، جنگها، شورشها همه بحرانهایی هستند که در سال کنکور ممکن است اتفاق بیفتد. بروز این نوع اتفاقات قطعاً خارج از کنترل ما است، ما تنها موردی را که میتوانیم کنترل کنیم خودمان و ذهنمان است پس دانشآموز کنکوری باید یاد بگیرد در مواجه با این بحرانها چگونه در شرایط بحرانی درس بخواند تا دچار افت نشود و سال کنکور را از دست ندهد.
چرا که هر اتفاقی بیفتد کنکور ثابت است و برگزار میشود. چه در سال 1357 و چه در سال های جنگ ایران و عراق کنکور برگزار شده است و این مختص ایران نیست در کشورهایی مانند فرانسه که مثل ایران کنکور ورودی دانشگاه دارند در شرایط بحرانی کشورشان، کنکور و امتحانات برگزار شد. پس اگر در دوران بحرانی بی خیال درس خواندن بشوید باید بگوییم که قافله کنکور را خواهید باخت. در ادامه روش های درس خواندن در بحران را به شما آموزش خواهیم داد.
جدیت کنکور در حدی است که غیبت به دلایل موجه هم قابل پذیرش نیست نمیتوان رفت گفت جناب سنجش دچار بحران بودم شرایط مساعد نبود و مجدد از من کنکور بگیرید غیبت در کنکور یعنی حذف شدن از دور مسابقات پس شرایط بحرانی توجیهی برای فاصله گرفتن از کنکور نیست.
در دورانهای بحرانی عمومی و اجتماعی تقریباً شرایط همه داوطلبان یکسان است این میتواند کمی شما را تسلی ببخشد؛ اما واقعیت این است که بعضی از دانشآموزان خوب بلدند که چطور از پس این شرایط بربیایند و همین باعث میشود این افراد در رقابت کنکور از شما خیلی جلوتر باشند. یادتان باشد شرایط برای همه یکسان است؛ اما بعضی داوطلبها در این شرایط یکسان تکنیکهای موفقیت بیشتری بلدند که یعنی ما هم باید این تکنیکها را یاد بگیرید.
- بخوانید
حذف باورهای غلط در مورد سخت کوشی
راه حلی که نه تنها در سال کنکور بلکه در تمام زندگی به کارتان خواهد آمد. گفتیم که گاهی ممکن است بحران خانوادگی باشد مثبت یا منفی، بحران جهانی باشد مثل کرونا و یا بحران اجتماعی باشد در هر صورت کنکور سر جای خودش باقی است و شما باید با تمام قوا پیش بروید و از این مسابقه با پیروزی عبور کنید. راه دور زدن کنکور و درس خواندن در بحران این است که سخت کوشی به خرج دهید.
حالا این سخت کوشی چیست؟ اصلاً چگونه میتوان فرد سخت کوشی شد؟ تعریف سخت کوشی این است که فرد کارها و وظایفش را علیرغم بیرونی ایجاد شده به درستی انجام بدهد. بگذارید با یک مثال برایتان توضیح بدهم، یک پرستار را تصور کنید که با مشکلاتی در خانه و خانواده درگیر است؛ اما سر ساعت به بیمارستان میرود و وظایف شغلیاش را تمام و کمال انجام میدهد. با خودش نمیگوید حالا که فکرم درگیر مشکلات خانه است یا مشکل اقتصادی و اجتماعی دارم پس وضعیت بیماری را چک نکنم؛ بلکه به تمام بیمارانش رسیدگی میکند. ما این فرد را از نظر شغلی یک شخص سخت کوش میدانیم چرا که عوامل بیرونی بر روی انجام وظایفش اثر نمیگذارد.
تمام مادران را میتوان مادران سخت کوش دانست شاید مشکلی با همسرش داشته باشد؛ اما غذای بچهها را آماده میکند وسایل و نیازهایشان را برای رفتن به مدرسه رفع میکنند. شاید آن بحث را هم پیگیری میکند؛ اما وظایفش را هم انجام میدهد. کنکور هم همین است تصور کنید هر مشکلی که دارید بهجای خودش کنکور هم بهجای خودش باید بتوانید این جداسازی را انجام دهید و هر کدام در جای خودش رسیدگی کنید.
4 تکنیک سخت کوشی برای کنکوری ها و درس خواندن در مواقع بحرانی
سخت کوشی ژنتیکی نیست؛ بلکه رفتاری اکتسابی است که میتوانید با آموزش و تمرین آن را در خود به وجود بیارید. دانشآموزان با یادگرفتن این تکنیک میتوانند دوران درس خواندن در بحران را سپری کنند و نه تنها در کنکور که در ادامه زندگی هم در شرایط بحرانی از این تکنیک برای پیشرفت و موفقیتشان بهرهمند شوند.
در ادامه مطلب تکنیکهای درس خواندن به سبک سخت کوشی در شرایط بحران را آموزش خواهیم داد.
1- برنامه ریزی
همیشه برنامه ریزی حرف اول را میزند. در شرایط بحرانی اولین کار برنامه ریزی و تقسیم بندی روز به ساعت هایی برای کارهای مختلف. ساعتی از روز را اختصاص بدهید به فکر کردن و رسیدگی به مسائل غیر معمولی که پیش آمده تا در مابقی روز با ذهنی باز مشغول به درس خواندن باشید.
این زمان اختصاصی برای شرایط بحرانی برای این است که ذهن عادت کند در زمان خاصی درگیر این موضوع باشد. مثلاً برای اسباب کشی به خانه جدید و تعیین دکوراسیون خانه نیاز نیست کل روز را فکر کند میتواند برای مثال ساعت 6 تا 8 را برای رسیدگی به این مسئله اختصاص دهد و در زمان مناسب با خانواده در مورد این موضوع صحبت کند یا اگر میخواهید در سایت یا فضای مجازی برای این موضوع خریدی انجام دهید آن را هم در این ساعت انجام دهید. در مورد مسائل خانوادگی و اجتماعی هم همین کار را بکنید؛ مثلاً ذهنتان درگیر اخبار است؟ در آن ساعت به سایتهای خبری و فضای مجازی سر بزنید یا با دیگران در موردش صحبت کنید و تمام بعد به سراغ درس خواندن و کنکور بروید. نکته اینجاست که شما باید فقط و فقط در همان زمان خاص به این موضوع بپردازید.
- بخوانید
2- یادداشت برداری
نوشتن تاثیر زیادی در کاهش بار ذهنی دارد با نوشتن مغز آن فکر یا موضوع را به عنوان یک پروژه تمام شده در نظر می گیرد و همین باعث افزایش تمرکز بر روی کار اصلی تان که همان درس خواندن در بحران است؛ می پردازید. منظورمان از نوشتن این نیست که تمام درگیری های فکری را بنویسید؛ به صورت موردی یادداشت کنید تا در طول روز در زمان اختصاصی آن موضوع به آن بپردازید. ممکن است در حین درس خواندن یهو فکرتان درگیر شود باید مقاومت کنید چون الان زمان درس خواندن است و نه درگیر شدن با بحران های موجود پس آن مورد را در برگه ای بنویسید تا بعد در موردش کاری انجام دهید. مثلا ناگهانی به ذهنتان رسید پرده های اتاقتان در خانه جدید را بهتر است مدلی دیگر انتخاب کنید، در همان لحظه نباید بروید در فضای مجازی مدل ها جدید را ببینید یا بروید با مادر یا خواهرتان در موردش صحبت کنید و نظر بخواهید کافی است کنار لیست فکرهای ساعت 6 بنویسید تعویض مدل پرده اتاق. فکر از ذهنتان خارج شده و در عین حال قرار است بعدا به آن رسیدگی کنید پس به درس خواندن ادامه میدهید.
3- حضور در محیط و گروه مناسب
شاید شرایط خانه در روزهای بحرانی قابل کنترل نباشد و خواه یا ناخواه سر و صدا و صحبتها شما را از فضای کنکوری دور کند با رفتن به پانسیون مطالعاتی و قرار گرفتن در کنار گروهی که مثل شما دغدغه قبولی کنکور را دارند باعث میشود ذهنتان به کنکور و درس خواندن اولویت بالاتری بدهد. اگر بحران اجتماعی باشد با حضور در جمع کنکوری ها خواهید دید که اوضاع آن طور ها هم بد نیست و زندگی ادامه دارد همان طور که کنکور ادامه دارد.
4- سهم خانواده
بحران را تشدید نکنید. شاخ و برگ دادن و صحبت های مداوم در مورد مسائل بحرانی داوطلب کنکوری را دچار به هم ریختگی خواهد کرد. او به تنهایی کنکوری نیست تمام خانواده درگیر کنکور هستند پس در این وضعیت بحرانی کمی خودداری کنید و دانش آموز کنکوری را بیشتر از این درگیر مسائل نکنید. برای مثال اگر درگیر طلاق هستید نیاز نیست تمام جزئیات را با فرزند کنکوری درمیان بگذارید، اگر مسئله اجتماعی وجود دارد اخبار را در کنارش نخوانید و شاخ و برگ ندهید. حتی اگر سوالی در این موارد داشت هوشمندانه پاسخ دهید. درمورد مسائل خانوادگی مثلا بگویید بله امروز وقت دادگاه داشتیم و مراحل قانونی در حال طی شدن است نیاز نیست کلمه به کلمه بحث ها را به او اطلاع دهید. در مورد مسائل اجتماعی کافی است بگویید چنین اتفاقاتی در تمام جهان در حال رخ دادن است و در هر صورت به نحوی حل خواهد شد پس نیاز نیست زندگی ات را به خاطر این مسائل متوقف کنی.
در سال کنکور که با بحران همراه شده هدف باید این باشد که دانشآموز در این کنکور زنده بماند، زندهماندن در کنکور یعنی اینکه او از درسها عقب نماند طبق برنامه پیش برود و رقیبها از او پیشی نگیرند.
- بخوانید
سخن پایانی؛ چاره کارتان پیدا شد
شما در سال کنکور کاری جز کنکور ندارید همه چیز حاشیه است، این را خوب به یاد داشته باشید. پس در صورت بروز هر بحران یا اتفاقی به اندازه همان پرداختن به حاشیه به این مسائل بپردازید. خانوادهها بهتر است در صورت دریافت خبر جدید با در نظر گرفتن شرایط آن را به دانشآموز منتقل کنند و یا در کل جو خانواده را متشنج نکنند.
شاید شرایط طوری باشد والدین نتوانند خودشان را کنترل کنند اینجا دانشآموز باید خودش اقدام کند. به پانسیون مطالعاتی بروید و اگر نیاز داشتید با مشاور صحبت کنید تا بار ذهنی را کمتر کنید. علاوه بر تکنیکهای گفته شده، حرف زدن و گرفتن راهنمایی از مشاور کمک بسیاری به شما خواهد کرد.
خلاصه از هر فضایی که شما را از کنکور، رتبه برتری و درس خواندن دور میکند، فاصله بگیرید.
