معرفی کامل رشته فوریت های پزشکی پیش بیمارستانی
دقایقی پس از حادثه حساسترین لحظات برای نجات بیماران و مصدومان است. اما آیا تمام مصدومان در این لحظات پر التهاب به افراد آگاه، مسلط و باتجربه برای ارائه خدمات فوری و حیاتی دسترسی دارند؟ از لحظهای که حادثهای رخ میدهد تا زمانی که مصدوم را به کادر درمان بیمارستان تحویل میدهند، هر ثانیه حکم مرگ و زندگی را دارد. متخصصین فوریتهای پزشکی پیش بیمارستانی دقیقاً برای حضور در همین لحظات بحرانی هستند.
رشته فوریت های پزشکی یکی از رشتههای گروه پیراپزشکی است که هدف آن آموزش نیروهای متخصص برای ارائه خدمات فوری و حیاتی به مصدومان و بیماران پیش از رسیدن به بیمارستان است. دانش آموختگان این رشته به عنوان تکنسین اورژانس فعالیت میکنند. در این مقاله از یاوران دانش قصد داریم تا وارد دنیای این رشته حیاتی شده و آن را با نگاه موشکافتری بررسی کنیم.
اهداف رشته فوریت های پزشکی
متخصصین رشته فوریت های پزشکی برای حضور در بحرانیترین لحظات پس از بیماری یا حادثه تربیت میشوند. آنها قرار است در شرایط بحرانی و طلایی نقش نجات دهنده زندگی انسانها را ایفا کنند. اهداف اصلی این رشته را میتوان در چند سطح دستهبندی کرد.
اهداف اصلی
هدف اصلی رشته فوریت های پزشکی کاهش مرگ و میر با اقدامات به موقع در دقایق اولیه پس از حادثه است. این افراد قرار است تا به عنوان اولین اعضای کادر درمان در لحظات پس از حادثه برای نجات انسانهای مصدوم یا بیمار دست به کار شوند. در عین حال پیشگیری از تشدید آسیبها و جلوگیری از معلولیتهای دائمی ناشی از تصادفات، سوانح و یا بیماریهای ناگهانی نیز بخش کلیدی از اهداف کلی این رشته است.
اهداف آموزشی و توانمندسازی
انتقال دانش لازم در زمینههای مختلف آناتومی، فیزیولوژی، شناخت بیماریها و آسیبهای شایع به مردم عادی از جمله اهداف پایه رشته فوریت های پزشکی است. در این رشته آموزشهای مقدماتی مانند احیای قلب، مدیریت راه هوایی، تزریقات، آتلبندی و کار با تجهیزات آمبولانس اهمیت بالایی دارد.
اهداف عملیاتی در صحنه حادثه
شناسایی سریع وضعیت بیمار و تشخیص اولویتهای درمانی در صحنه حادثه از اهداف رشته فوریت های پزشکی است. متخصصین این رشته اصول کلیدی برای انجام مداخلات ضروری جهت تثبیت علائم حیاتی بیمار در محل حادثه را یاد گرفته و باید توانایی جابجایی ایمن مصدوم و انتقال او به مناسبترین مرکز درمانی بدون ایجاد آسیب ثانویه را داشته باشند. هدف غایی این رشته، پرورش متخصصانی است که میتوانند عضو موثر در زنجیره نجات باشند تا با تکیه بر دانش و مهارت خود، مرز بین زندگی و مرگ را جابجا کنند.
وظایف رشته فوریت های پزشکی پیش بیمارستانی
رشته فوریت های پزشکی نیاز به آمادگی جسمانی بالا، روحیه کار تیمی، قدرت تصمیم گیری سریع، کنترل استرس و تسلط کامل بر مهارتهای علمی دارد. زیرا قرار است تا متخصصین این رشته در لحظات کاملا بحرانی پس از حادثه کنار بیمار باشند. یعنی درست در زمانیکه تمام اطرافیان بیمار یا مصدوم در اضطراب و نگرانی کاملاً مستأصل و دستپاچه شدهاند، این افراد باید با ظرافت و تسلط کامل وظایف حیاتی خود را انجام دهند. وظایفی مانند:
- ارزیابی سریع صحنه حادثه و شناسایی مکانیزم آسیب
- اولویت بندی مصدومان در حوادث بزرگ براساس شدت آسیب
- انجام معاینات سریع و هدفمند از قبیل بررسی سطح هوشیاری، راه هوایی تنفس و گردش خون
- ارائه اقدامات حیاتی از قبیل احیای قلبی ریوی، مدیریت راه هوایی و کنترل خونریزیهای شدید
- اجرای پروتکلهای دارویی و تزریق داروهای مجاز اورژانس
- اندازهگیری و پایش مکرر فشار خون، نبض، تنفس و سطح هوشیاری بیمار
- آتلبندی برای ثابت نگه داشتن اندامهای آسیب دیده و ستون فقرات بیمار
- گزارش وضعیت بیمار و اقدامات انجام شده به مرکز دیسپاچینگ و هماهنگی با بیمارستان
- بررسی، سرویس و آمادهسازی مستمر تجهیزات آمبولانس و اطمینان از عملکرد صحیح آنها
آشنایی با دروس دانشگاهی رشته فوریت های پزشکی
تا اینجای مقاله خیلی ساده و سرراست متوجه شدهاید که اهداف و وظایف متخصصین رشته فوریت های پزشکی پیش بیمارستانی چیست و قرار است چه کارهایی را انجام دهند. به هر حال آنها سربازهای خط مقدم برای نجات انسانها در لحظات بحرانی هستند. البته تمام این مهارتها را در دوره تحصیل دانشگاه یاد میگیرند. حالا اجازه دهید تا وارد فضای آکادمیک این رشته شده و از واحدهای درسی آن صحبت کنیم.
رشته فوریت های پزشکی پیش بیمارستانی در ایران یک دوره کاردانی است که در ۴ ترم برگزار میشود. دانشجویان این رشته خیلی سریع و تنها پس از دو سال آمادگی ورود به بازار کار را دارند. اما در این دو سال انواع دروس عمومی، پایه، اختصاصی، بالینی و مهارتی را میخوانند. صرف نظر از دروس عمومی و یا درسهای پایه بخش مهم این رشته در دروس بالینی و مهارتی آن قرار دارد.
دروس پایه و اختصاصی رشته فوریت های پزشکی
دروس پایه و اختصاصی این رشته ممکن است در دانشگاههای مختلف متفاوت باشد. اما جدول زیر را براساس برنامه آموزشی رایج در دانشگاههای علوم پزشکی ایران تهیه کردهایم. هرچند ممکن است که در برخی از موسسات عنوان دقیق برخی از دروس و یا ترتیب آنها تغییرات جزئی داشته باشد. این دروس پایه و اختصاصی به قرار زیر هستند:
نام درس | هدف کلی |
|---|---|
آناتومی و فیزیولوژی | آشنایی کلی با ساختار و عملکرد اندامهای مختلف بدن |
روانشناسی عمومی | درک رفتار بیمار، مصدوم و همراهان آنها با مدیریت استرس در صحنه حادثه |
میکروب شناسی و انگل شناسی | آشنایی کامل با عوامل عفونی و اصول پیشگیری از عفونت |
فارماکولوژی (داروشناسی) | شناخت داروهای اورژانس، دوز و نحوه مصرف آنها |
کمکهای اولیه | یادگیری اقدامات ابتدایی و حیاتی پیش از انتقال مصدوم |
اصول کار در صحنه حادثه | یادگیری مدیریت صحنه، ایمنی و برخورد اولیه با مصدوم |
تغذیه و بهداشت مواد غذایی | آشنایی با اصول تغذیه سالم و بهداشت عمومی |
بهداشت روان | اصول حفظ سلامت روان پرسنل اورژانس در شرایط سخت |
تریاژ در حوادث و بلایا | اصول اولویت بندی مصدومان و یادگیری اندازهگیریهای اولیه علائم حیاتی |
دروس بالینی و مهارتی
این دروس هسته اصلی آموزش مهارتهای نجات بخش هستند و معمولاً به صورت تئوری – عملی یا کارگاهی در کنار بیمارستان و محیط شبیه سازی شده برگزار میشوند. فهرست این دروس در رشته فوریت های پزشکی پیش بیمارستانی به قرار زیر است:
نام درس | هدف کلی |
|---|---|
بیماریهای داخلی و اورژانس داخلی | آموزش تشخیص و اقدامات اولیه برای سکته قلبی، مغزی، دیابت، مسمومیت و… |
اورژانسهای ارتوپدی و تروما | آموزش مدیریت شکستگیها، در رفتگیها، آسیبهای نخاعی و حوادث ترومایی |
اورژانس مامایی و نوزادان | آموزش اصول کمک به زایمان اضطراری و اقدامات اولیه برای نوزادان |
اورژانسهای کودکان | یادگیری تشخیص و مداخلات حیاتی در بیماریها و حوادث کودکان |
اورژانس روانپزشکی | آموزش نحوه برخورد با بیماران دچار تشنج، اختلالات رفتاری و اقدام به خودکشی |
احیای قلبی ریوی پیشرفته | مهارت انجام پیشرفته با استفاده از داروها و تجهیزات تخصصی |
مدیریت راه هوایی و کمک به تنفس | آموزش اصول باز کردن راه هوایی، لوله گذاری داخل نای و تنفس مصنوعی |
تکنیکهای تزریقات، رگگیری و سرم درمانی | آموزش برقراری راه وریدی و تجویز مایعات و داروها |
آتلبندی و بیحرکت سازی | آموزش استفاده از اسپیلنتها و برانکارد برای حمل مصدوم |
الکتروشوک و کار با دستگاههای مانیتورینگ | آموزش کار با دستگاه شوک، مانیتور علائم حیاتی و پالس اکسیمتر |
تجهیزات آمبولانس و کار با آن | آشنایی کامل با تجهیزات داخل آمبولانس و یادگیری نحوه استفاده از آنها |
واحدهای کارآموزی و کارورزی
واحدهای درسی کارآموزی و کارورزی مهمترین و حساسترین بخش آموزش در رشته فوریت های پزشکی پیش بیمارستانی هستند. در این واحدهای درسی، دانشجویان باید دانش نظری و مهارتهای عملی آموخته شده را در محیطهای واقعی و تحت نظارت اساتید و تکنسینهای باتجربه به کار گرفته و هرچه ماهرتر شوند. تقریباً بخش بزرگی از نیمسال سوم و چهارم مربوط به همین واحدهای کارآموزی هستند.
1. کارآموزی در آمبولانس
این کارآموزی به طور کامل در داخل آمبولانسها برگزار شده و دانشجو با محیط واقعی ماموریت و همچنین اقدامات اولیه تحت نظارت به طور کامل آشنا میشود. دانشجو موظف است که صحنه حادثه را ارزیابی اولیه کرده و علائم حیاتی بیمار را بررسی کند.
2. کارآموزی در بخش اورژانس بیمارستان
این کارآموزی در مرکز اورژانس بیمارستانهای آموزشی برگزار شده و دانشجو با روند تحویل بیمار، تریاژ بیمارستانی و اقدامات تکمیلی مربوط به اورژانس آشنا میشود.
3. کارآموزی در مرکز دیسپاچینگ (مرکز پیام)
این کارآموزی در مرکز ارتباطات اورژانس ۱۱۵ برگزار شده و دانشجو اصول نحوه دریافت پیام، اولویت بندی ماموریتها و تکنیکهای راهنمایی تلفنی را یاد میگیرد.
4. کارآموزی در اتاق عمل و بخشهای ویژه
این کارآموزی در بخشهای اتاق عمل، CCU و ICU برگزار میشود و دانشجو به طور کاملا عملیاتی با شرایط بحرانی و مراقبتهای ویژه آشنا میشود.
رتبه مورد نیاز برای قبول شدن در رشته فوریت های پزشکی
رشته فوریت های پزشکی در مقطع کاردانی ارائه میشود و در کل یک رشته متوسط اما محبوب است. خیلیها برای ورود سریع به بازار کار پویا این رشته کاردانی را برای ادامه تحصیل خود انتخاب میکنند. اما رتبه و تراز مورد نیاز قبولی رشته فوریت های پزشکی یک عدد ثابت نیست و به عوامل مختلفی مانند رتبه در سهمیه مناطق و نوع دوره روزانه، شبانه، پردیس و… بستگی دارد.
رتبه مورد نیاز منطقه یک
رقابت در منطقه یک برای همه رشتهها بسیار بالا است و حتی برای پذیرش در یک رشته کاردانی مانند فوریتهای پزشکی باید در جمع 20000 نفر اول باشد. حدود تراز قبولی این رشته در منطقه یک از ۶۵۰۰ الی ۷۳۰۰ است و رتبه در بازه ۱۵۰۰۰ الی ۲۵۰۰۰ را شامل میشود.
رتبه مورد نیاز منطقه دو
بازه رتبه در این منطقه بسیار گسترده است و حتی ممکن است بتوانید با رتبه نسبتاً بالای 40000 نیز این رشته را پذیرش شوید. تراز قبولی این رشته در منطقه ۲ از ۶۴۰۰ الی ۷۶۰۰ است و داوطلبین با رتبه در بازه ۲۰۰۰۰ الی ۴۹۰۰۰ قبول میشوند.
رتبه مورد نیاز منطقه سه
منطقه سه برای پوشش شهرها و یا روستاهای کم برخوردار در سراسر ایران است. تعداد شرکت کنندگان منطقه ۳ به مراتب کمتر از شهرهای بزرگ منطقه یک است. به دلیل ظرفیت بالای منطقه سه، داوطلبان این منطقه با رتبههای نسبتا بالا نیز شانس قبولی خوبی دارند. حدود تراز قبولی این رشته در منطقه ۳ از ۶۸۰۰ الی ۷۷۰۰ است و باید رتبه در بازه ۱۲۰۰۰ الی ۳۳۰۰۰ را کسب کرده باشید.
رشته فوریت های پزشکی از جمله رشتههای نیمه متمرکز محسوب میشود که به صرف داشتن رتبه کافی کنکور نمیتوانید در این رشته تحصیل کنید. زیرا یک مرحله مصاحبه، آزمون عملی و بررسی صلاحیتهای جسمانی نیز در فرایند پذیرش تاثیرگذار هستند.
گرایش تحصیلات تکمیلی رشته فوریت های پزشکی
اگر وارد رشته فوریت های پزشکی پیش بیمارستانی شدید و آنقدر حوصله دارید که ادامه تحصیل داده و تا مقاطع بالاتر پیش بروید، این رشته طیف خوبی از گرایشهای تخصصی و فوقالعاده جذاب را در اختیار دارد. مانند:
گرایش مدیریت فوریتهای پزشکی
این گرایش رایجترین و پرطرفدارترین گرایش ارشد در رشته فوریت های پزشکی است که بر جنبههای مدیریتی و سازمانی اورژانس تمرکز دارد. هدف از این گرایش تربیت مدیران کارآمد برای مراکز پیام (دیسپاچینگ) و پایگاههای اورژانس است. فارغ التحصیلان این گرایش به خوبی میتوانند مدیریت یک اورژانس و یا یک واحد فوریتهای پزشکی را بر عهده بگیرند. تمرکز این گرایش عموماً روی موارد زیر است:
- مدیریت سیستمهای ارتباطی اورژانس
- مهارت برنامهریزی نیروی انسانی در فوریتها
- مدیریت کیفیت خدمات اورژانس
- اقتصاد سلامت در خدمات فوریتی
گرایش ارشد فوریتهای پزشکی
این گرایش برای تربیت مدرس و مربی برای آموزش تکنسینهای اورژانس و ارائه آموزشهای همگانی متمرکز است. دانشجویان این گرایش یاد میگیرند که چگونه دورههای آموزش همگانی را طراحی کرده و در زمینه توسعه روشهای نوین آموزشی در حوزه اورژانس فعالیت کنند. البته حوزه فعالیتهای جانبی این گرایش نیز قابل توجه است:
- تحقیق اصولی و روشهای آموزش در فوریتها
- مطالعات در زمینه طراحی برنامههای آموزشی اورژانس
- مطالعات در زمینه ارزشیابی و سنجش مهارتهای عملی
- روانشناسی و آموزش بزرگسالان در زمینه فوریتهای پزشکی
گرایش ارشد مراقبتهای ویژه پرستاری (گرایش اورژانس)
فارغالتحصیلان دوره کاردانی رشته فوریت های پزشکی این فرصت را دارند که در گرایشهای مربوط به مراقبتهای ویژه پرستاری ادامه تحصیل دهند که به نوعی مربوط به فعالیت در حوزه اورژانس است. در این گرایش، دانشجویان تکنیکهای مراقبتهای پیشرفته به بیماران بدحال در اورژانس و آمبولانس را یاد میگیرند و همچنین مطالعاتی عمیق در زمینه مدیریت بیماران در شرایط بحرانی را آغاز میکنند. زمینههای مطالعاتی این گرایش نیز خاص اورژانس است، مانند:
- مطالعات گسترده در زمینه مراقبتهای ویژه در اورژانس
- مطالعات در زمینه مدیریت بیماران ترومایی پیشرفته
- تحقیق در زمینه فارماکولوژی (داروشناسی) بالینی در اورژانس
گرایش ارشد سلامت در بلایا و فوریتها
این گرایش ارشد از جمله رشتههای خاص و بین رشتهای است که زمینههای مطالعاتی آن برای مدیریت بهداشت و درمان در بحرانها و بلایای طبیعی است. دانشجویان در این گرایش اصول برنامهریزی برای پاسخگویی به نیازهای بهداشتی و درمانی در بلایا را یاد گرفته و مطالعاتی عمیق در زمینه کاهش آسیب پذیری جوامع در برابر بحرانها را آغاز میکنند. البته زمینههای مطالعاتی این گرایش نیز خیلی خاص اما حیاتی است. مانند:
- مطالعات در زمینه اپیدمیولوژی بلایا
- آموزش و تحقیق در زمینه مدیریت بیمارستان در بحران
- مطالعه و نظریه پردازی برای نحوه اسکان اضطراری و بهداشت محیط در بلایا
گرایش ارشد سمشناسی و مسمومیتهای اورژانس
این گرایش در رشته فوریت های پزشکی پیش بیمارستانی به طور تخصصی برای تشخیص و مدیریت مسمومیتها و اورژانسهای ناشی از مواد شیمیایی و دارویی توسعه پیدا کرده است. دانشجویان در این گرایش با اصول مدیریت مسمومیتهای حاد آشنا شده و همچنین فعالیتهای عملیاتی برای حضور در مراکز اطلاع رسانی داروها و سموم را انجام میدهند. به مانند دیگر گرایشها، در این سطح نیز زمینههای مطالعاتی کاملاً تخصصی مطرح است، مانند:
- تحقیقات گسترده در زمینه سمشناسی بالینی پیشرفته
- مطالعات و کار عملی در زمینه اورژانس ناشی از سوء مصرف مواد
- تحقیق و پژوهش در زمینه پادزهرها و کاربرد بالینی آنها
تواناییهای مورد نیاز رشته فوریت های پزشکی
رشته فوریت های پزشکی اصلاً یک فضای کار روتین نیست که در تمام طول روز یکسری کارهای مشخص را انجام دهید. هر روز در این رشته تبدیل به یک ماجرای چالش برانگیز با داستانهای متفاوت میشود. از طرفی ماهیت این شغل به شکل ماموریتی در سطح شهر و یا جادهای است. همچنین در نظر داشته باشید که باید تمام مدت در بحرانیترین لحظات پس از هر حادثه فعالیت کنید. این شغل نیاز به فردی با تواناییهای جسمانی، روانی و شخصیتی متفاوت و قدرتمندی دارد:
- حداقل قد ۱۷۰ سانتیمتر برای آقایان و ۱۶۰ سانتیمتر برای بانوان
- قدرت بدنی کافی برای حمل مصدوم و جابجایی تجهیزات در شرایط سخت
- سلامت کامل بینایی و شنوایی
- سلامت روانی برای تحمل فشار کاری بالا، شیفتهای طولانی
- توانایی مدیریت استرس و خونسردی در بحران و صحنههای پرتنش
- قدرت تصمیمگیری سریع در کوتاهترین زمان ممکن
- حافظه قوی برای به خاطر سپردن پروتکلها، داروها و الگوریتمهای درمانی
- روحیه کار تیمی، هوش هیجانی، مسئولیت پذیری بالا و تحمل شرایط سخت
بازار کار رشته فوریت های پزشکی
رشته فوریت های پزشکی پیش بیمارستانی تا همین چند سال اخیر اصلاً در سطح علمی کشور تدریس نمیشد و عملاً یک خلاء بزرگ در ساختار درمانی کشور وجود داشت. افرادی که در این بخش فعالیت میکنند، عموماً تحصیل کرده شاخههای دیگر علوم پزشکی هستند که با گذراندن چند دوره صلاحیت فعالیت در فوریتهای پزشکی را کسب کردهاند. ولی حالا این رشته کاملاً مستقل دارای بازار کار مطلوب و تضمینی است. خصوصاً که در دوره کاردانی ارائه شده و دانشجویان خیلی سریع وارد بازار کار پویای این رشته میشوند. این متخصصین فرصت کار در مراکز زیر را دارند:
- سازمان اورژانس ۱۱۵ کشور و کار در پایگاههای شهری و جادهای
- تکنسین یا پرستار بخش اورژانس بیمارستانها برای ارائه خدمات اولیه بیماری
- فعالیت در تیمهای هلیکوپتری اورژانس برای انتقال سریع مصدومان
- اورژانس ریلی و دریایی و کار در قطارها و یا کشتیهای امدادگر
- استخدام در شرکتهای بزرگ نفت، گاز، پتروشیمی، معادن و…
- فعالیت در پایگاههای امداد و نجات سازمان هلال احمر
- فعالیت در مراکز دیسپاچینگ و مدیریت تیمهای اعزامی
- کلینیک ها و باشگاههای ورزشی
درآمد رشته فوریت های پزشکی
درآمد کارشناسان فوریتهای پزشکی به عوامل مختلفی از قبیل محل کار دولتی یا خصوصی، سابقه کار، مدرک تحصیلی، نوع قرارداد و شیفتهای کاری بستگی دارد. در سادهترین حالت میتوانید کارمند بخش اورژانس در بیمارستانهای دولتی و یا سازمان اورژانس ۱۱۵ کشور شوید. در این صورت یک حقوق پایه به همراه ۲۵ الی ۵۰ درصد فوقالعاده سختی کار را دریافت میکنید. در عین حال ممکن است از مزایایی مانند فوقالعاده نوبت کاری، مناطق محروم و ماموریت نیز برخوردار باشید. در نهایت بازه درآمدی سطح بالای کارمندی را دریافت خواهید کرد که در سال ۱۴۰۴ نهایتاً ۳۰ میلیون تومان است. اما درآمد در بخشهای خصوصی و یا فعالیت به عنوان کارشناس اورژانس در صنایع و پروژههای عمرانی به کل متفاوت است. حتی این فرصت را دارید که با باشگاههای ورزشی و یا کلینیکها قراردادهای فعالیت ساعتی و روزانه بسته و در چنین مراکز پولسازی نیز فعالیت کنید.
بهترین دانشگاههای ایران تحصیل رشته فوریت های پزشکی
رشته فوریت های پزشکی از جمله دورههای نوین در تحصیلات آکادمیک است که در چند سال اخیر کاملاً در کانون توجه نهادهای دانشگاهی علوم پزشکی کشور قرار دارد. دانشگاههایی که دارای دانشکده پیراپزشکی مستقل هستند معمولاً خیلی بهتر، قویتر و در عین حال کاملاً عملیاتی این رشته را تدریس میکنند. همچنین برخورداری از بیمارستانهای آموزشی معتبر نیز اهمیت بالایی دارد. بهترین دانشگاههای علوم پزشکی در ایران برای تحصیل رشته فوریت های پزشکی پیش بیمارستانی به قرار زیر هستند:
- دانشکده علوم پزشکی تهران
- دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی
- دانشگاه علوم پزشکی ایران
- دانشگاه علوم پزشکی مشهد
- دانشگاه علوم پزشکی شیراز
- دانشگاه علوم پزشکی تبریز
- دانشگاه علوم پزشکی جندی شاپور اهواز
- دانشگاه علوم پزشکی اصفهان
بهترین دانشگاههای جهانی تحصیل رشته فوریت های پزشکی
در اکثر دانشگاههای جهانی یک رشته مجزا با عنوان فوریتهای پزشکی پیش بیمارستانی تدریس نمیشود و معمولاً این رشته به شکل مهارتها و از طریق برگزاری دورههای تخصصی و حرفهای پذیرش میشود. تا همین چند سال پیش نیز در ایران شاهد همین رویکرد مهارت محور بودیم. با این حال بهترین دانشگاههای جهان چه در ارائه رشته فوریت های پزشکی و یا برگزار کننده دورههای مهارت محور به قرار زیر هستند:
- دانشگاه هاروارد آمریکا
- دانشگاه آکسفورد انگلستان
- دانشگاه استنفورد آمریکا
- دانشگاه جانز هاپکینز آمریکا
- کالج سلطنتی لندن انگلستان
- دانشگاه ملبورن استرالیا
- دانشگاه تورنتو کانادا
- دانشگاه سیدنی استرالیا
- دانشگاه مونیخ آلمان
- دانشگاه مریلند آمریکا
مهاجرت رشته فوریت های پزشکی پیش بیمارستانی
متخصصین فوریتهای پزشکی از شانس بالایی برای مهاجرت به بسیاری از کشورهای اروپایی و حتی آمریکا و کانادا برخوردار هستند. به هر حال در هر کشوری به خدمات حرفهای اورژانس نیازمند هستند و عملاً فوریتهای پزشکی پاشنه آشیل بدنه درمان در هر کشوری است. بسیاری از کشورهای توسعه یافته دارای جمعیت سالمند هستند و شدیداً با کمبود نیروی کار در حوزه سلامت روبرو شدهاند. از طرفی امنیت شغلی بالا، درآمد خوب تا بیش از 80,000 دلار در سال و کیفیت زندگی مطلوب همگی محرکهایی است که فارغ التحصیلان رشته فوریت های پزشکی را به مهاجرت تحریک میکند. مقاصد اصلی مهاجرت این رشته به قرار زیر است:
نام کشور | دلایل اصلی برای مهاجرت |
|---|---|
استرالیا | کمبود شدید نیروی متخصص و تدوین برنامههای حمایتی ویژه
– امکان اخذ اقامت دائم از طریق ویزاهای مهارتی |
کانادا | دارای سیستم بهداشت پیشرفته و کمبود نیروی کار
– امنیت شغلی با فرصتهای شغلی زیاد در حوزه درمانی |
آلمان | کمبود نیروی جوان و نیاز مبرم به متخصصان حوزه درمان
– امکان اخذ اقامت دائم |
انگلستان | تقاضای بالا برای پیراپزشکان در سیستم خدمات سلامت ملی |
امارات و قطر | توسعه سریع زیرساختهای درمانی و مشوقهای خوب مالیاتی |
نکتههایی برای مهاجرت از طریق رشته فوریت های پزشکی
اگر دغدغه مهاجرت دارید و این رشته را برای دریافت سریع مدرک و شانس بالای مهاجرتی قبول میکنید، بهتر است بدانید که فارغ التحصیلان رشته فوریت های پزشکی در ایران ملزم به طرح اجباری تعهد خدمت هستند. لذا باید ابتدا مرحله آزادسازی مدرک را انجام دهند. این کار با سپردن وثیقه نقدی یا ملکی در وزارت بهداشت انجام میشود.
از طرفی نظام آموزشی رشته فوریت های پزشکی در کشورهای مختلف به کلی متفاوت است و قاعدتاً باید مرحله معادل سازی مدرک را سپری کنید. کسب مهارتهای زبان با حداقل نمره ۷ در IELTS و یا سطح C1 در زبان آلمانی برای مهاجرت به این کشورها الزامی است. همچنین در صورتی میتوانید از طریق رشته فوریت های پزشکی برای مهاجرت اقدام کنید که جاب آفر (پیشنهاد شغلی) از یک کارفرمای معتبر در کشور مقصد داشته باشید و یا در طرحهای مختلف خدمات درمانی کشورهای مختلف پذیرش شوید.
چالشها و سختیهای رشته فوریت های پزشکی
رشته فوریت های پزشکی علی رغم جذابیت و ماهیت نجات بخش، یکی از سختترین و پراسترسترین مشاغل حوزه سلامت محسوب میشود. آگاهی از این چالشها تا قبل از ورود به این رشته ضروری است. در ادامه مهمترین سختیهای رشته فوریت های پزشکی پیش بیمارستانی را بررسی میکنیم:
- شیفتهای طولانی ۱۲ یا ۲۴ ساعته و نامنظم با اختلال در خواب و حتی خستگی دائمی
- فشار فیزیکی بالا برای حمل مصدومها و کار در وضعیتهای نامناسب بدنی
- احتمال آسیبهای اسکلتی و عضلانی مانند کمردرد، دیسک کمر و زانو درد ناشی از بلند کردن مکرر بیماران
- استرس مزمن به علت تصمیم گیریهای حیاتی در کسری از ثانیه
- مواجه مکرر با انواع حوادث و صحنههای دلخراش منجر به مرگ
- احتمال مبتلا شدن به اختلالات استرس پس از سانحه و یا احساس درماندگی و گناه
- خطرات جادهای و احتمال تصادف آمبولانس در هنگام حرکت با سرعت بالا
- احتمال انجام ماموریت در مناطق جرمخیز، درگیریهای خیابانی و منازل افراد معتاد یا بیماران حاد روانی
باورهای نادرست درباره رشته فوریت های پزشکی
رشته فوریت های پزشکی پیش بیمارستانی از آن دست رشتههای گمنام و کمتر شناخته شده پیراپزشکی است. همه میدانند که آمبولانس چیست و قرار است چه کار کند. از طرفی همه با پرسنل فعال در آمبولانس آشنا هستند، اما کمتر کسی از سطح مردم عادی جامعه را سراغ داریم که دقیقاً از وظایف فوریتهای پزشکی در آمبولانس و خدمات درمانی مطلع باشند. همین نکته باعث شده که باورهای نادرستی درباره این رشته شنیده شود که گاهاً داوطلبان برای ورود به آن را گمراه میکند. برخی از این باورهای غلط را مرور میکنیم:
تکنسین اورژانس همان راننده آمبولانس است!
بسیاری تصور میکنند که نهایت کار تکنیسین اورژانس برای رانندگی آمبولانس و انتقال بیمار به بیمارستان است. اما در واقع وظیفه اصلی تکنسین اورژانس برای نجات افراد از طریق احیای قلبی، لولهگذاری نای، تزریقات اورژانس، کنترل خونریزی، آتلبندی و تریاژ است.
این رشته فقط برای آقایان مناسب است
متاسفانه باور به اینکه رشته فوریت های پزشکی فقط برای آقایان است، باعث شده تا خیلی از خانمها اصلاً آن را انتخاب نکنند. اما تکنسینهای خانم برای معاینه و فوریتهای پزشکی زنان، کودکان، نوزادان و خصوصاً خانمهای باردار خیلی بهتر و فنیتر از آقایان هستند.
هر کسی میتواند تکنسین اورژانس شود
یک باور غلط در اکثر مردم وجود دارد که فکر میکنند رشته فوریت های پزشکی نیاز به تخصص چندانی ندارد و با چند دوره کوتاه هر کسی میتواند در این رشته فعالیت کند. اما در عمل اصلاً اینطور نیست و نیازمند به آموزشهای عمیق آکادمیک، مهارتهای بالا و داروشناسی عمیق دارد.
کار در اورژانس فقط تصادف و خونریزی است!
یکی دیگر از باورهای اشتباه این است که تکنسینهای اورژانس همیشه با صحنههای تصادف و یا تروما سر و کار دارند. اما در عمل متخصصین این شغل با طیف وسیع از موارد مانند بیماریهای داخلی از قبیل سکته قلبی، دیابت، تشنج و یا مسمومیت روبرو شده و حتی ممکن است با مشکلات روانپزشکی، زایمانهای اضطراری و… نیز مواجه شوند.
کارشناس فوریتهای پزشکی داخل آمبولانس فقط دستورات پزشک را اجرا میکند
اگر فکر میکنید که تکنسینهای آمبولانس مانند پرستاران باید منتظر دستور پزشک بمانند، سخت در اشتباه هستید. زیرا در صحنه حادثه وظیفه تکنسین اورژانس تصمیمگیری فوری و مستقل است. البته برای این تصمیمگیریها پروتکلهای مشخصی نیز تعریف شده است.
متخصصین رشته فوریت های پزشکی فقط در آمبولانس کار میکنند!
اگرچه بخش مهم و برجسته فضای شغلی متخصصین اورژانس در داخل آمبولانس است، اما آنجا تنها فرصتهای شغلی این افراد نیست. بلکه میتوانند در بخش اورژانس و یا مراقبتهای ویژه بیمارستانی نیز فعالیت کنند. حتی این شانس را دارند که در زمینههای کاملاً متفاوت شغلی مانند باشگاههای ورزشی، تیمهای امداد هوایی، هلال احمر و کلینیکها نیز فعالیت حرفهای داشته باشند.
این رشته پلی برای ورود به رشتههای دیگر است
برخی فکر میکنند که فوریتهای پزشکی میتواند یک رشته دروازهای برای قبول شدن و ادامه تحصیل در پزشکی یا پرستاری باشد، اما واقعیت اینطور نیست. زیرا این رشته یک حرفه مستقل است که آینده شغلی مشخصی دارد و شرایط تحصیل آن در مقاطع بالاتر همین رشته امکانپذیر است.
آیا برای تحصیل در رشته فوریت های پزشکی آماده هستید؟
اگر این مقاله را خواندهاید، احتمالاً یک دانشآموز کنکوری در مرحله انتخاب رشته هستید. ولی بهتر است بدانید که رشته فوریت های پزشکی پیش بیمارستانی یک انتخاب شغلی منحصر به فرد و بسیار حساس است که تنها زمانی در آن موفق هستید که با آگاهی و علاقه وارد آن شوید. توانایی مدیریت استرس و یا توانایی کمک رسانی در صحنههای دلخراش ویژگیهای کلیدی و گاهاً چالش برانگیز این رشته هستند.
به هر حال نمیتوانیم بازار کار خوب و شغلهای تضمین شده رشته فوریت های پزشکی را دست کم بگیریم. سازمان اورژانس ۱۱۵ تقریباً همیشه برای جذب متخصصین این حوزه فعالیت میکنند. باید صادقانه اعتراف کرد که اگر رشته فوریت های پزشکی را برای آینده شغلی انتخاب میکنید، از همین حالا خودتان را برای شیفتهای طولانی و نامنظم، خستگیهای طولانی و مواجهه مکرر با مرگ و میر آماده کنید. حالا شما هستید که از میان تمام این مزایا و معایب باید تحصیل در این رشته را انتخاب کنید. فکر میکنید که آیا این رشته را انتخاب میکنید؟