در سال کنکور مدرسه بریم یا نه؟
مدرسه در سال کنکور آیا یک چالش بزرگ است؟ و یا فرصتی است که خیلی آن را دست کم گرفته و به راحتی از آن عبور میکنید؟ آیا مدرسه زمان گرانبهای شما برای آمادگی کنکور را زایل میکند؟ و یا مکانی کاملا ایدهآل برای افزایش مهارتهای کنکوری است؟ خلاصه مدرسه رفتن یا نرفتن در سال کنکور، مسئله این است!
قاعدتا نمیتوانید به راحتی نقش کاملاً تاثیرگذار مدرسه را فراموش کنید. اما همهی مدرسهها بار علمی خوبی ندارند. بسیاری از دانشآموزان در سال کنکور با خود مدرسه مشکل ندارند، بلکه مشکلات مدرسه مانند از دست رفتن زمان، کلاسهای بیمورد، معلمهای ناتوان و حتی ارتباطات ضعیف علمی ماجرا را چالش برانگیز میکند. به هر حال هر دانشآموزی ممکن است به این نتیجه برسد که مدرسه در سال کنکور ارزش افزودهای برای او ندارد. اما آیا واقعاً چنین است؟ در این مقاله از یاوران دانش قصد داریم تا بحث مدرسه در سال کنکور را موشکافی کرده و از نکات تحصیلی در خانه صحبت کنیم.
- بخوانید
مشکلات مدرسه در سال کنکور چه هستند؟
هیچ کسی اهمیت مدرسه رفتن در سال کنکور را نفی نمیکند. اما در مدارس اتفاقات و ماجراهایی جریان دارد که سازنده نیستند. این اتفاقات بخشی از جریان طبیعی کارهای هر مدرسهای است. ولی ممکن است برای سال کنکور مناسب نباشند. در واقع اگر مدرسهای جو کنکوری نداشته باشد، قاعدتاً برنامههای خود را بدون توجه به فرصتهای طلایی کنکور چیدمان میکند. همه مدارس اینطور نیستند. اما در مدارسی که جو کنکوری ندارند، مشکلاتی پیش میآید که دانشآموزان را ترغیب میکند تا به تحصیل در خانه فکر کنند. چه مشکلاتی؟ بهتر است که چند نمونه از چالشهای مدرسه در سال کنکور را موشکافی کنیم:
1. مدرسه وقت دانشآموزان را تلف میکند
اولین چالش مدرسه در سال کنکور اتلاف قابل توجه زمان طلایی دانشآموز است. هر دانشآموز برای رسیدن به مدرسه و یا بازگشت تا خانه باید زمانی را صرف این رفت و آمد روزانه نماید. از طرفی تمام مدت در مدرسه مفید نیست. مثلاً برخی کلاسهای بیمورد مانند کلاس هویت یا سلامت و… برگزار میشود که هیچ دستاورد کنکوری برای دانشآموز سال دوازدهمی ندارد. همین وقتهای پرت و یا بیاثر طولانی است که میتواند مدرسه نرفتن در سال کنکور را توجیه کند.
2. معلمهای مدرسه توانمند نیستند
بدون تردید نشستن در کلاس معلمی که توانایی تدریس کنکوری ندارد، عملاً وقت تلف کردن است. اما دانشآموز مجبور است که در کلاس برخی معلمهای غیر حرفهای حاضر شود. معلمهایی که صرفاً یک مسیر تدریس غیرکارآمد و کاملا غیر کنکوری دارند. در این صورت نه تنها زمان طلایی در کلاس این معلم زایل شده است، بلکه حالا دانشآموز مجبور است که همان مطالب درسی را با تکنیکهای اصولی از روشی دیگر مثل کلاس تقویتی، فیلم آموزشی، درسنامهها و… یاد بگیرد. در این صورت حتی ممکن است دانشآموز سردرگم شود. زیرا عملاً با سبکهای تدریس متفاوت حرفهای و غیرحرفهای روبرو شده است.
- بخوانید
3. در مدرسه برنامههای غیر آموزشی زیادی جریان دارد
هر اندازه جو مدرسه غیر کنکوری باشد، برنامههای متفرقه آنجا مانند جشنها، همایشها، مسابقات ورزشی و فرهنگی و حتی جلسات پرورشی و مشاورهای هم بیشتر است. برنامههایی که هر کدام زمان زیادی را از دانشآموز میگیرند. وقتی در مدرسه حاضر باشید، خود به خود درگیر تمام این برنامههای وقتگیر میشوید و زمان بسیار زیادی را از دست دادهاید. برنامههایی که شاید برای سالهای پایه عالی باشند، اما ضرورتی در سال کنکوری دانشآموزان سال دوازدهمی ندارند!
4. سطح پایین آموزشی مدارس
از این واقعیت نمیتوانیم فرار کنیم. واقعیت تلخی که همه ساله در اکثر مدارس دولتی، غیرانتفاعی و حتی نمونه دولتی جریان دارد. مدارس سطح آموزش بسیار پایینی دارند و عملاً قادر به پاسخگویی نیاز کنکوری دانشآموزان نیستند.
برخی مدارس دولتی یا غیرانتفاعی سعی کردهاند که فضای آموزش کافی برای امتحان نهایی را پوشش دهند. اما هیچ مدرسهای با نگاه کنکوری اداره نمیشود و سطح آموزش اصلاً مناسب شرایط کنکوری نیست. بسیاری از مدارس حتی امتحانات نهایی نیز توانمند نیستند. به هر حال دانشآموزی که یادگیری و آموزش خود را خارج از کلاسهای درس مدرسه و به روشهای دیگر مانند کلاس خصوصی و یا فیلم آموزشی دنبال میکند، چرا باید همچنان به کلاسهای کم اثر مدارس ناتوان دلخوش باشد؟!
5. کارهای اضافی در مدارس
وقتی پا در مدرسه گذاشتید، باید با ساختار آن همراه شوید. حالا اگر ساختار آموزشی این مدرسه غیر کنکوری باشد، عملاً وارد یک دور باطل شدهاید. در هر مدرسهای کم یا زیاد انواع کارهای اضافی مانند آزمونهای تکراری و زیاد، امتحانکها، تمرینها، تکالیف بی مورد، انتظارات تحقیقی و پژوهش جریان دارد. این نوع کارهای اضافی برای سالهای پایه عالی هستند، اما در سال کنکور تبدیل به استراتژی غلط و سردرگم کننده میشوند. به عنوان مثال چرا باید دانشآموزی که برای کنکور متمرکز است را مجبور به انجام تکالیف بیمورد و یا تحقیقهای خارج از کتاب کنید؟ متاسفانه در اکثر مدارس این کارهای اضافی جریان دارد و قاعدتاً خود دانشآموزان متوجه میشوند که با روند مدرسه آرام آرام قافیه را میبازند.
6. قوانین سختگیرانه و بی مورد مدارس
هر مدرسه قوانینی دارد که تمام دانشآموزان ملزم به رعایت آنها هستند. اکثر قوانین مدرسه عالی، بجا و کاملاً منطقی است. اما ممکن است برخی قوانین کاملاً محدود کننده و بیمورد داشته باشند. رعایت نوعی پوشش خاص، ورود و خروج کاملاً کنترل شده، مراسم صبحگاهی و یا برخی ضوابط انضباطی و… که عملاً بیمورد هستند. البته وجود یک قانون در مدرسه بدیهی است. مشکل زمانی است که سختگیریهای افراطی برای اجرای تک به تک این قوانین اعمال شود. همین سختگیریها است که دانشآموزان را از مدرسه بیزار میکند.
جایگزینی شما برای مدرسه چیست؟
بسیاری از دانشآموزان تک به تک این مشکلات را در مدرسه دیدهاند و نهایتاً به این نتیجه رسیدهاند که مدرسه در سال کنکور مفید نیست. حتی این چالشها را با والدین خود در میان گذاشته و آنها نیز هم عقیده هستند. حالا هم دانشآموز و هم والدین او تمایلی به حضور در مدرسه ندارند. اما چه جایگزینی برای مدرسه پیشنهاد میکنند؟
روشهای مختلفی برای جایگزین کردن مدرسه در سال کنکور وجود دارد. هر دانشآموزی که قصد ندارد تا در سال کنکور به مدرسه بیاید، قاعدتاً در اینباره برنامهریزی میکند و جایگزینهای مختلف را سبک و سنگین خواهد کرد. حالا بیایید ببینیم که آنها چه جایگزینهایی برای مدرسه نرفتن در سال کنکور دارند؟
- بخوانید
تحصیل در خانه با فیلمهای آموزشی
تحصیل در خانه بدیهیترین جایگزینی مدرسه در سال کنکور است. اکثر این دانشآموزان تصمیم میگیرند که از پتانسیل فیلمهای آموزشی استفاده کنند. از نگاه آنها خیلی ساده در خانه مینشینند و بدون دغدغه رفت و آمد به مدرسه و یا چانه زدن با معاونین، ناظمها و معلمهای مدرسه و تنها از طریق انواع فیلمهای کمک آموزشی همه چیز را خیلی خوب یاد میگیرند. دیگر نه قوانین سختگیرانه، امتحانات الکی، کارهای غیر ضروری، برنامههای وقتگیر و کلاسهای بیموردی هم وجود ندارد. اما آیا این جایگزینی همه چیز تمام است؟ و یا مشکلاتی هم دارد؟
1. آموزش پراکنده
اولین مشکل تحصیل در خانه با فیلمهای آموزشی، قابلیت دسترسی آفلاین یا آنلاین در هر شرایطی است. اتفاقاً این قابلیت را به عنوان یک مزیت تلقی میکنند. زمانیکه در هر شرایطی، هر ساعتی و به هر شکلی میتوانید این فیلمهای کمک آموزشی را ببینید. حتی در هنگام تماشا قابلیت عقب و جلو بردن فیلم را دارید. این همه به ظاهر مزیت بزرگی است، اما در نهایت به یک جریان آموزشی پراکنده ختم میشود.
دانشآموز به راحتی میتواند ساعات آموزشی خود را تغییر داده و حتی در زمانهای کاملاً نامتعارف از این فیلمها استفاده کند. آموزش باید یک زمان مشخص و ثابتی را سپری کند و با تکنیک فیلمهای آموزشی خود به خود از یک برنامه منظم یادگیری خارج شده و کاملاً شلخته، بینظم و پراکنده میشوید.
2. عدم تمرکز آموزشی
آیا تا به حال فیلم آموزشی دیدهاید؟ در این صورت آیا پیش آمده که چند بار یک فیلم آموزشی را ببینید؟ آیا فکر میکنید که هر بار چیز جدیدی یاد میگیرید؟ و یا از تماشای یک فیلم تکراری که از پیش میدانید چه خبر است خسته میشوید؟ قابلیت تماشای چند باره فیلمهای آموزشی اصلاً مزیت نیست، بلکه محرک ناخودآگاهی است که تمرکز شما در آموزش را کم میکند.
وقتی مطمئن هستید که میتوانید این فیلم را بارها و بارها ببینید، عملاً در هیچ باری تمرکز کافی ندارید. از طرفی آموزش یک بار انجام میشود و باقی زمانها برای تمرین و رفع اشکال است. واقعاً چرا باید وقت گرانبها را برای تماشای تکراری یک فیلم آموزشی تلف کنید؟ این در حالی است که ناخودآگاه فیلم را عقب و جلو میکنید و بخشهایی را میبینید و بخشهایی دیگر را رها میکنید. آیا با این روش تمرکز کافی را دارید؟
3. بازخوردی از یادگیری ندارید
در خانه کسی نیست که یادگیری شما را ارزیابی کند. وقتی در خانه درس میخوانید، عملاً با پدیدهی توهم یادگیری رودررو هستید. زیرا کسی وجود ندارد که یادگیری شما را محک بزند. یک فیلم آموزشی را میبینید و احتمالاً نکات ذکر شده در فیلم را یاد میگیرید. همین توهم یادگیری نمیگذارد تا چالشها را عمیقتر کنید و سراغ تمرینهای سختتری بروید. در این صورت ممکن است با توهم یادگیری اغنا شوید و فکر کنید که همه چیز آن مبحث را میدانید. اما آیا واقعاً این طور است؟
4. نظارت و بررسی وجود ندارد
در خانه معلمی بالای سر شما نیست تا به روند یادگیری شما و حل تمرینها و انجام تکالیف نظارت کند. اصلاً تکلیفی وجود ندارد که شما را ملزم به تمرین بیشتر نماید. در نظر داشته باشید که ذهن آدمها ناخودآگاه منفعت طلب است و علاقه زیادی به راحتی در زمان حال دارد. پس وقتی تکلیفی وجود ندارد، منطقی است که ذهن شما هم دنبال تعریف یک تکلیف خود جوش نیست. سری که درد نمیکند، دستمال نمیبندند! اما این درد پنهانی است که بعدها خودش را نشان میدهد. زمانیکه مطالب درسی را صرفاً فقط خواندهاید و هرگز توانایی خود را با تمرینها و تکالیف سخت به چالش نکشیدهاید.
- بخوانید
5. انزوای مطلق و فضای اجتماعی محدود
در خانه تک و تنها هستید و قرار است تا کاملاً در انزوا درس بخوانید. شاید در نگاه نخست این تنهایی مفید و سازنده باشد. اما در طولانی مدت باعث فرسایش روحی و خستگی ذهنی دانشآموز میشود. دانشآموزانی که مدرسه در سال کنکور را رها میکنند، به یکباره از بعد اجتماعی خود فاصله گرفته و گوشه نشین میشوند. آدمها به روابط اجتماعی علاقه دارند و دانشآموزان کنکوری نیز به تعامل اجتماعی با همسالان خود نیاز دارند.
تعامل اجتماعی با همسالان بمب انرژی، روحیه و انگیزه است. از همه مهمتر یک فضای رقابتی هیجان انگیز ایجاد میکند. فقط کافی است در یک آزمون آزمایشی، تراز بهتری از دوستان خود کسب کنید تا در خلال صحبتها، کل کلها و رقابتهای دوستانه هیجان بیشتر، انگیزه قویتر و انرژی بالاتری برای درس خواندن داشته باشید. در خانه عملاً از چنین فضای تعاملی و کاملاً مفید و سازنده دور هستید.
6. چالشهای خانوادگی
وقتی در خانه درس میخوانید، خود به خود در جریان تمام ماجراهای خانه هستید. از طرفی باید انتظار دخالتهای والدین در روند مطالعات خود را داشته باشید. ورود والدین به برنامههای مطالعاتی شما دیر یا زود منجر به چالشهای دامنهدار خانوادگی میشود. چالشهایی که گاهاً هیچ راهحلی برای آنها سراغ ندارید. اما مشکل اصلی را فراموش نکنید، زیرا شما در خانه درس میخوانید و آنجا در سیطره والدین است! از طرفی وقتی خانه را شبیه مدرسه کنید، ممکن است برخی اعضای خانواده مانند خواهر یا برادر شما با این جو سنگین خانه کنار نیایند! چالشهای خانوادگی باعث اضطراب و استرس میشود و سطح آرامش و تمرکز شما را کاملاً محسوس پایین میآورد.
7. عدم مدیریت زمان و به هم خوردن نظم مطالعاتی
در خانه دست شما برای هر نوع برنامهریزی باز است. ولی این آزادی عمل دیر یا زود تبدیل به یک بحران پنهانی میشود. مثلاً زمانیکه به بهانه یک مهمانی و یا تماشای فیلم برنامه مطالعه خود را جابجا کرده و در ساعات پایان شب تا دیر وقت درس میخوانید. اما صبح خسته هستید و دیر از خواب بیدار میشوید. حالا برای جبران عقب افتادگی صبح باید کل برنامه آن روز را به هم بریزید و احتمالاً مجدداً تا پایان شب بیدار هستید. به همین سادگی وارد یک سیکل ظاهرا دست باز اما کاملاً مخرب شدهاید. سیکل مخربی که اتفاقاً اصلاً متوجه آن نیستید. اما لحظه به لحظه بحرانیتر شده و شرایط را پیچیدهتر میکند. چون عملاً ساعات خواب شما، ساعات مطالعه شما و حتی برنامه تغذیه و تفریح شما کاملا به هم ریخته جلو میرود.
آیا میتوانید مدرسه را به خانه بیاورید؟
ظاهرا ماجرای مدرسه در سال کنکور پیچیدهتر از آن چیزی است که فکرش را میکنید. از مشکلات مدرسه گفتیم و در مقابل چالشهای درس خواندن در خانه را نیز مطرح کردیم. رها کردن مدرسه به بهانه تحصیل در خانه درست مانند از چاله درآمدن و به چاه افتادن است. واقعا اینطور نیست که محیط خانه کاملاً برتر از محیط مدرسه باشد. در خانه نیز با چالشهایی مواجه هستید که احتمالاً اصلاً متوجه آنها نمیشوید و یا راهکاری برای عبور از آنها ندارید.
کاملا منطقی است که نمیتوانید مدرسه را به خانه بیاورید و دنبال برطرف شدن مشکلات مدرسه باشید. شاید در خانه دیگر خبری از برنامههای وقت تلف کن مدرسه نباشد، اما آنجا اسیر وقتکشیهای پنهان و نظم مطالعه بیبرنامه میشوید. چون نمیتوانید مدرسه را به خانه بیاورید. از طرفی نمیتوانید با شرایط غیر کنکوری مدرسه کنار بیایید. در این صورت باید دنبال جایی بهتر از مدرسه و خارج از محیط خانه باشید.
جایی بهتر از مدرسه اما خارج از خانه
برای رها کردن مدرسه در سال کنکور باید به دنبال جایگزین بهتری از مدرسه باشید. مکانی که مشکلات مدرسه را نداشته باشد، اما به مانند خانه بدون برنامهریزی و سردرگم نشود. چنین جایگزینی باید شرایط خوب تحصیل در سال کنکور را برای ما فراهم کند. این مکان باید:
- از معلمهای کارآمد و با تجربه برای آموزش استفاده کند.
- نظارت و پیگیری بر کارهای دانشآموز داشته باشد.
- تابع یک برنامهریزی دقیق، منظم، هدفمند و سازنده باشد.
- یک ساختار آموزشی مبتنی بر برنامهریزی همه جانبه برای کاهش زمانهای مرده باشد.
- برای هیچ کار اضافه برنامهریزی نکند.
- فضای فیزیکی خوب (میز و صندلی استاندارد، اتاقهای نورگیر و…) داشته باشد.
- از خدمات ناظر، مشاور و پشتیبانی تحصیلی برخوردار باشد.
- بخوانید
چنین فضایی قطعاً محیطی بهتر از مدرسه با شرایط مطلوب آموزشی است. محیطی که هرگز به مانند فضای خانه باعث هرج و مرج مطالعاتی نمیشود و در عین حال قرار نیست تا دانشآموز را در کنج انزوا محبوس نماید. از طرفی هرگز به مانند یک مدرسه درگیر کلاسهای بیمورد و یا معلمهای ضعیف و ناتوان نیست.
کلاسهای ویژه یاوران دانش، راهحل تحصیلی حرفهای در سال کنکور
در یاوران دانش کاملا متوجه این دوگانگیها و دغدغههای دانشآموزی هستیم. تجربه نشان داده که مدارس غیرحرفهای زمانهای طلایی بچههای کنکوری را زایل میکنند. از طرفی تحصیل در خانه خطر آشفتگی مطالعاتی، انزوای تحصیلی و چالش با والدین را به همراه دارد. اما یاوران دانش کلاسهای ویژه دانشآموزان دوازدهمی را تدارک دیده است. کلاسهایی که با ظرفیت محدود برگزار شده و هرگز محیط خط کشی شده مدرسه با قوانین دست و پا گیر را ندارد.
دانشآموزها در این کلاسها هیچ کدام از مشکلات مدرسه را ندارند و در عوض از فضای آموزشی کامل برخوردار هستند و میتوانند با دوستان خود ارتباط گرفته و در یک جو رقابتی سازنده درس بخوانند. در کلاسهای یاوران دانش از معلمهای کارآمد با رویکرد کنکوری استفاده میکنیم و در عین حال مسیر مطالعاتی هر دانشآموز را کاملاً دقیق نظارت کرده و پیگیر اجرای برنامه مطالعاتی دانشآموز هستیم. به این ترتیب هر دانشآموز این فرصت را دارد که از تمام زمان طلایی خود زیر نظر مشاوران حرفهای و با تدریس معلم های کار کشته و البته با جو رقابتی کنار دوستانش برای کنکور آماده شود.
